Bạn có bao giờ mua một chiếc áo hiệu với giá gốc, rồi tuần sau thấy nó giảm 30%? Cảm giác đó đang xảy ra với những ai mua VCK ở giá chào bán riêng lẻ 50.000 đồng.
Cổ phiếu hiện giao dịch dưới mức đó. Mất hơn 15% ngay ngày đầu lên sàn. Và ban lãnh đạo đang phản ứng bằng một nước cờ quen thuộc: chia thưởng cổ phiếu tỷ lệ 1:1.
Vua thị phần, nhưng giá vua
Tôi sẽ không vòng vo. VCK đang là công ty chứng khoán số 1 Việt Nam về thị phần. 17.1% môi giới cơ sở. 36.1% phái sinh. Những con số này không phải ngẫu nhiên.
Dư nợ margin 865 triệu USD. Số dư tiền mặt nhà đầu tư 1.147 tỷ USD. ROE 28% - cao nhất ngành. Lợi nhuận Q3/2025 tăng 72% so với cùng kỳ, đạt 43 triệu USD.
Nhưng đây là vấn đề: thị trường đang định giá VCK như thể công ty sẽ tiếp tục tăng trưởng với tốc độ này mãi mãi. P/E 28.2x. P/B 2.8x. So với SSI ở mức 2.6x hay HCM chỉ 1.7x, VCK đang được trả giá "premium" đáng kể.
Khi bạn là người đến sau bữa tiệc, bạn phải trả giá cao hơn cho cùng một món ăn.
Game 1:1 - Phép thuật thị giác
Con số tôi muốn bạn nhớ: 1:1.
Đây là tỷ lệ chia thưởng cổ phiếu mà HĐQT vừa thông qua. Nếu bạn có 1.000 cổ phiếu, bạn sẽ có 2.000. Giá cổ phiếu sẽ điều chỉnh về vùng 26.000-28.000 đồng.
Về mặt toán học, bạn không giàu hơn hay nghèo đi. Nhưng về mặt tâm lý, mọi thứ thay đổi.
Cổ phiếu 48.000 đồng nghe đắt. Cổ phiếu 26.000 đồng nghe rẻ. Đây là lý do các công ty thích chia tách - nó tạo ảo giác về giá trị. Và với tệp khách hàng chủ yếu là nhà đầu tư cá nhân của VPS, chiến thuật này có thể hiệu quả.
Tôi không nói đây là xấu. Tôi nói đây là một game, và bạn cần biết mình đang chơi game gì.
Điều khiến tôi lo ngại
Áp lực bán sau IPO là điều bình thường. Cổ đông cũ chốt lời, quỹ đầu tư cân bằng danh mục. Nhưng mức độ bán ở VCK cho thấy điều gì đó hơn thế.
Thị trường đang nói: "Chúng tôi thích công ty này, nhưng không thích ở mức giá này."
Và đây là nghịch lý: VCK có vị thế kinh doanh tốt nhất ngành, nhưng lại có rủi ro giá lớn nhất. Khi thị trường điều chỉnh, cổ phiếu beta cao như VCK sẽ rơi mạnh nhất. Khi thị trường tăng, định giá đắt sẽ hạn chế dư địa tăng thêm.
Bạn đang mua một công ty tốt ở mức giá chưa chắc đã tốt.
So với đối thủ
SSI có thương hiệu lâu đời và đa dạng hóa tốt hơn. TCBS có hệ sinh thái Techcombank. HCM có định giá hấp dẫn hơn nhiều.
VCK có thị phần. Đó là lợi thế lớn, nhưng không phải lợi thế duy nhất trong ngành này.
Điều đáng suy nghĩ: nếu thanh khoản thị trường giảm 20% thay vì tăng 20% như dự báo, VCK sẽ chịu ảnh hưởng nặng nhất vì phụ thuộc lớn vào mảng margin và môi giới.
Câu hỏi thực sự
Tôi không biết VCK sẽ ở đâu sau 6 tháng. Không ai biết.
Nhưng tôi biết điều này: game chia thưởng 1:1 sẽ thu hút dòng tiền đầu cơ ngắn hạn. Giá có thể tăng trước ngày chốt quyền. Và sau đó, mọi thứ phụ thuộc vào thanh khoản thị trường chung.
Nếu bạn đang cân nhắc VCK, hãy tự hỏi: bạn đang mua vì tin vào vị thế số 1 của công ty, hay vì sợ lỡ game chia giấy?
Hai câu trả lời đó dẫn đến hai chiến lược hoàn toàn khác nhau. Và chỉ một trong hai sẽ giúp bạn ngủ ngon.