190%.
Đó là mức tăng lợi nhuận 6 tháng đầu năm 2025 của VGS so với cùng kỳ. Trong khi doanh thu chỉ nhích nhẹ 4%.
Nếu bạn đang nghĩ "chắc họ cắt giảm chi phí ghê lắm" - bạn đã sai. Câu chuyện thú vị hơn nhiều.
VGS đang chơi một ván bài mà các cổ phiếu thép khác không có trong tay: họ có một dự án bất động sản đang bắt đầu "đẻ trứng vàng".
Khi thép chỉ là vỏ bọc
Nhìn vào mã VGS, hầu hết nhà đầu tư sẽ nghĩ ngay đến thép ống, thép xây dựng. Họ sẽ so sánh với HPG, HSG, NKG. Và họ sẽ thắc mắc: tại sao một công ty thép quy mô nhỏ lại tăng giá 540% từ đáy trong khi các "ông lớn" chỉ đi ngang?
Câu trả lời nằm ở dự án Việt Đức Legend City.
Đây là điều mà tôi gọi là "Real Estate Kicker" - một động cơ tăng trưởng thứ hai được giấu kín trong báo cáo tài chính của một công ty thép. Mảng thép vẫn đóng vai trò "con bò sữa" tạo dòng tiền ổn định. Nhưng bất động sản mới là "động cơ tăng trưởng" thực sự.
Sản lượng thép tiêu thụ tăng 15% so với cùng kỳ - con số khá tốt trong bối cảnh ngành xây dựng mới chỉ hồi phục nhẹ. Nhưng điều khiến lợi nhuận bùng nổ gấp 3 lần không phải thép. Đó là việc VGS bắt đầu ghi nhận doanh thu từ mảng bất động sản với biên lợi nhuận gộp cao hơn hẳn.
75.8 tỷ đồng lãi sau thuế trong 6 tháng. Đã hoàn thành khoảng 80% kế hoạch cả năm.
Ai đang đặt cược vào câu chuyện này?
Điều khiến tôi tò mò là sự im lặng của dữ liệu giao dịch nội bộ gần đây. Không có thông tin rõ ràng về việc ban lãnh đạo hay cổ đông lớn đang mua vào hay bán ra.
Đây là con dao hai lưỡi.
Một mặt, nếu nội bộ đang âm thầm tích lũy, đó là tín hiệu tích cực. Mặt khác, nếu họ đang bán dần, thị trường chưa phản ánh điều đó.
Điều tôi biết chắc: cổ phiếu đã tăng mạnh từ đáy, và ai đó đã mua. Câu hỏi là họ mua vì tin vào câu chuyện bất động sản, hay chỉ đang "lướt sóng" theo đà?
Hệ số thanh toán lãi vay 3.3 lần cho thấy VGS không đang trong tình trạng căng thẳng tài chính. Nhưng tiền mặt thuần trên mỗi cổ phiếu đang âm - một dấu hiệu cho thấy họ đang "đốt tiền" vào dự án. Điều này hoàn toàn hợp lý nếu dự án bất động sản đang trong giai đoạn đầu tư.
So với các ông lớn ngành thép
HPG, HSG, NKG - tất cả đều là những cái tên quen thuộc khi nói về thép Việt Nam. Nhưng VGS đang chơi một trò chơi khác.
Các công ty thép lớn phụ thuộc gần như hoàn toàn vào biến động giá thép thế giới, chi phí nguyên liệu đầu vào, và nhu cầu xây dựng trong nước. Khi giá thép giảm, biên lợi nhuận bị ép mỏng. Khi giá thép tăng, họ hưởng lợi.
VGS đang cố gắng thoát khỏi vòng xoáy đó.
Bằng cách đa dạng hóa sang bất động sản, họ tạo ra một nguồn thu nhập có biên lợi nhuận cao hơn và ít phụ thuộc vào biến động giá hàng hóa. Đây là mô hình "hybrid" mà ít công ty thép Việt Nam theo đuổi.
Nhưng đừng nhầm lẫn: VGS vẫn là một công ty quy mô nhỏ so với các ông lớn. Thị phần thép của họ không đáng kể. Lợi thế cạnh tranh thực sự nằm ở dự án bất động sản - và đó cũng chính là rủi ro lớn nhất.
Mặt tối của viên ngọc
Tôi không biết thị trường bất động sản Việt Nam sẽ đi về đâu trong 12 tháng tới. Và bạn cũng vậy.
Nếu Việt Đức Legend City tiếp tục bàn giao đúng tiến độ, VGS sẽ tiếp tục ghi nhận lợi nhuận cao. Nhưng nếu thị trường bất động sản đóng băng, nếu tiến độ pháp lý bị chậm, nếu người mua nhà không xuất hiện - động lực tăng trưởng chính sẽ biến mất.
Khi đó, VGS sẽ trở lại là một công ty thép quy mô nhỏ với biên lợi nhuận mỏng.
Còn một rủi ro khác ít người nhắc đến: pha loãng. Nếu VGS cần huy động thêm vốn cho dự án bất động sản, cổ đông hiện hữu có thể bị pha loãng. Đây là điều thường xảy ra với các công ty nhỏ đang mở rộng nhanh.
Biến động giá nguyên liệu thép đầu vào vẫn là rủi ro thường trực. Lãi suất tăng sẽ ảnh hưởng đến cả chi phí vay nợ của VGS lẫn khả năng mua nhà của khách hàng.
Điều tôi sẽ theo dõi
Quý tới, tôi sẽ nhìn vào ba thứ:
Một là biên lợi nhuận gộp. Nếu vẫn duy trì ở mức cao, điều đó xác nhận mảng bất động sản đang đóng góp bền vững, không phải một lần ghi nhận đột biến.
Hai là tiến độ hạch toán dự án Việt Đức Legend City. Bao nhiêu căn đã bàn giao? Bao nhiêu doanh thu còn chờ ghi nhận?
Ba là giao dịch nội bộ. Nếu ban lãnh đạo bắt đầu mua vào ở mức giá hiện tại, đó là tín hiệu họ tin vào câu chuyện dài hạn.
VGS đã hoàn thành 80% kế hoạch lợi nhuận năm chỉ trong 6 tháng. Điều đó có nghĩa là họ đang vượt xa kỳ vọng của chính mình. Nhưng thị trường đã định giá điều đó chưa? Hay vẫn còn dư địa?
Câu hỏi thực sự không phải "VGS có tốt không?" mà là "Bạn đang mua một công ty thép hay một công ty bất động sản đội lốt thép?" Câu trả lời sẽ quyết định mức giá bạn sẵn sàng trả.