Hãy tưởng tượng bạn có một chiếc xe máy hai động cơ. Một động cơ chạy đều đặn, tiết kiệm xăng - đó là mảng Khu công nghiệp. Động cơ còn lại từng rất mạnh nhưng bị hỏng suốt 3 năm - đó là mảng Vật liệu xây dựng.
Giờ động cơ thứ hai vừa được sửa xong. Và chiếc xe bắt đầu phóng.
+55.6% - đó là mức tăng lợi nhuận Q1/2025 của Viglacera so với cùng kỳ. Con số này không đến từ may mắn. Nó đến từ việc mảng VLXD cuối cùng cũng thoát đáy.
Động cơ thứ nhất: Nồi cơm KCN
Nếu bạn theo dõi VGC từ 2020, bạn sẽ thấy một pattern quen thuộc: mảng KCN luôn là "nồi cơm" nuôi sống công ty qua những mùa đông BĐS.
Viglacera sở hữu quỹ đất KCN lớn nhất miền Bắc. Vị trí địa lý gần Trung Quốc tạo lợi thế logistics không thể sao chép. Khi căng thẳng thương mại Mỹ-Trung leo thang, khi chi phí lao động Trung Quốc tăng, các nhà máy dịch chuyển sang Việt Nam. Và họ cần đất.
Đây là câu chuyện China+1 mà ai cũng biết. Nhưng điều ít người để ý: VGC không chỉ bán đất. Họ còn bán gạch, bán kính, bán vật liệu xây dựng cho chính những nhà máy đó.
Một chuỗi giá trị khép kín. Đối thủ như KBC hay IDC chỉ có đất. VGC có cả đất lẫn vật liệu.
Động cơ thứ hai: VLXD thức giấc
Mảng VLXD của VGC từng là gánh nặng. Khi thị trường BĐS dân dụng đóng băng, không ai xây nhà, không ai mua gạch. Biên lợi nhuận co lại. Nhà máy chạy cầm chừng.
Nhưng Q1/2025 đánh dấu bước ngoặt. Biên lợi nhuận gộp mảng VLXD phục hồi mạnh. Doanh thu Q3/2025 đạt 3,254 tỷ đồng, tăng 15% so với cùng kỳ. Quan trọng hơn, lợi nhuận Q1 đã hoàn thành 36% kế hoạch năm - một tốc độ hiếm thấy.
Tôi không biết thị trường BĐS sẽ phục hồi hoàn toàn khi nào. Nhưng tôi biết một điều: khi cả hai động cơ cùng chạy, chiếc xe sẽ nhanh hơn nhiều so với khi chỉ có một.
Ai đang sở hữu VGC?
Đây là cổ phiếu của Tổng công ty nhà nước. Cơ cấu cổ đông cô đặc. Thanh khoản cao - được mô tả là "tâm điểm, cơ hội vàng" trong các báo cáo gần đây.
Tôi không tìm thấy giao dịch nội bộ đáng chú ý nào trong dữ liệu. Điều này có thể hiểu theo hai cách: hoặc ban lãnh đạo không cần mua thêm vì đã sở hữu đủ, hoặc họ đang chờ đợi điều gì đó.
Với doanh nghiệp nhà nước, tôi thường nhìn vào hành động hơn là lời nói. Và hành động ở đây là: họ đang tái cấu trúc để tối ưu hiệu quả. Một dấu hiệu tích cực.
Nghịch lý của sự thành công
Đây là điều khiến tôi lo ngại nhất: giá cổ phiếu VGC đã tăng 38% trong 3 tháng qua, vượt trội so với thị trường chung.
Khi một cổ phiếu tăng mạnh, câu hỏi không còn là "công ty có tốt không?" mà là "giá đã phản ánh hết chưa?"
Thị trường đang định giá VGC dựa trên kỳ vọng mảng VLXD phục hồi. Nếu biên lợi nhuận gộp các quý tới tiếp tục cải thiện, giá có thể đi xa hơn. Nhưng nếu thị trường BĐS dân dụng đóng băng trở lại, mảng VLXD sẽ lại là gánh nặng.
Đây là rủi ro thực sự: bạn đang mua một câu chuyện phục hồi với giá của sự phục hồi đã xảy ra.
Điều tôi sẽ theo dõi
Ba con số sẽ quyết định VGC đi về đâu trong 12 tháng tới:
Thứ nhất, biên lợi nhuận gộp mảng VLXD. Nếu duy trì trên 30%, câu chuyện phục hồi là thật. Nếu quay về 20%, thị trường đang quá lạc quan.
Thứ hai, tiến độ cho thuê KCN mới. Đây là nguồn thu ổn định, nhưng cũng là thước đo sức hấp dẫn của VGC với nhà đầu tư nước ngoài.
Thứ ba, số liệu xuất khẩu VLXD. Nếu VGC bán được gạch, kính ra nước ngoài, họ sẽ ít phụ thuộc vào thị trường nội địa hơn.
Trong ngành này, ai chờ được 3 năm thường thắng người chờ 3 tháng. VGC đã chờ 3 năm để mảng VLXD hồi phục. Câu hỏi là: bạn có đủ kiên nhẫn để chờ xem câu chuyện này kết thúc thế nào không?