63% - đó là mức tăng trưởng doanh thu của PVS trong 9 tháng đầu năm 2025.
Con số này không đến từ một phi vụ bất thường hay một khoản thanh lý tài sản. Nó đến từ việc công ty đang bận rộn hơn bao giờ hết - xây lắp giàn khoan, lắp đặt đường ống, và giờ đây, dựng những cột điện gió cao hàng trăm mét giữa biển khơi.
Câu chuyện của PVS năm nay giống như một người thợ xây dựng lành nghề đột nhiên nhận được hai công trình lớn cùng lúc: một từ ông chủ cũ quen thuộc (dầu khí truyền thống), một từ khách hàng mới đầy tiềm năng (điện gió ngoài khơi). Vấn đề là liệu anh ta có đủ sức làm tốt cả hai?
Backlog kỷ lục - nhưng đừng vội mừng
23.000 tỷ đồng doanh thu trong 9 tháng là con số ấn tượng. Nhưng điều khiến tôi chú ý hơn là nguồn gốc của nó.
Phần lớn đến từ các dự án M&C (xây lắp cơ khí) trong nước, đặc biệt là những hợp đồng liên quan đến chuỗi dự án Lô B - Ô Môn. Đây là siêu dự án dầu khí nội địa mà PVS đã chờ đợi nhiều năm. Khi FID (quyết định đầu tư cuối cùng) được thông qua, lượng việc làm đổ về như nước vỡ bờ.
Song song đó, mảng điện gió ngoài khơi bắt đầu đóng góp doanh thu thực sự. PVS không còn chỉ nói về tiềm năng - họ đang thi công các dự án tại Đài Loan và châu Âu.
Vấn đề nằm ở chỗ: lợi nhuận sau thuế 9 tháng chỉ đạt khoảng 1.000 tỷ đồng. Với doanh thu 23.000 tỷ, biên lợi nhuận ròng chưa đến 5%. Đây là đặc thù của ngành EPC - doanh thu lớn nhưng biên mỏng. Một sai sót trong quản lý chi phí, một đợt chậm tiến độ, và lợi nhuận có thể bốc hơi nhanh hơn bạn tưởng.
Lợi thế của kẻ đến sớm
Trong ngành dịch vụ kỹ thuật dầu khí Việt Nam, PVS gần như không có đối thủ xứng tầm ở mảng M&C. PVD (PV Drilling) mạnh về khoan, nhưng xây lắp giàn khoan, đường ống, kết cấu thép ngoài khơi - đó là sân chơi của PVS.
Điều thú vị hơn là vị thế trong mảng điện gió. Khi các tập đoàn năng lượng châu Âu tìm kiếm nhà thầu châu Á để giảm chi phí, PVS là một trong số ít doanh nghiệp Việt Nam có năng lực thực sự. Họ đã đầu tư cơ sở hạ tầng, đào tạo nhân lực, và quan trọng nhất - có track record từ các dự án thực tế.
Lượng tiền mặt lớn trên bảng cân đối cũng tạo ra một nguồn thu ổn định. Ước tính lợi nhuận tài chính năm nay có thể đạt 820 tỷ đồng - gần bằng 80% lợi nhuận sau thuế. Đây vừa là điểm mạnh (dòng tiền ổn định), vừa là điểm yếu (lợi nhuận cốt lõi từ hoạt động kinh doanh chính chưa thực sự ấn tượng).
Hai làn gió, một con thuyền
Nghịch lý của PVS nằm ở chỗ: họ đang cưỡi trên hai xu hướng có vẻ đối lập.
Một bên là dầu khí truyền thống - ngành mà nhiều người cho là đang trong giai đoạn hoàng hôn. Nhưng thực tế, chu kỳ Capex dầu khí đang quay lại. Các mỏ cũ cạn kiệt, nhu cầu năng lượng vẫn tăng, và Việt Nam cần đảm bảo an ninh năng lượng. Lô B - Ô Môn là minh chứng.
Bên kia là điện gió ngoài khơi - ngành mới nổi với tiềm năng khổng lồ nhưng cũng đầy rủi ro. Chi phí đầu tư lớn, công nghệ phức tạp, và phụ thuộc nhiều vào chính sách hỗ trợ của các chính phủ.
PVS đang đặt cược rằng họ có thể làm tốt cả hai. Kinh nghiệm xây lắp ngoài khơi từ dầu khí chuyển sang điện gió. Dòng tiền từ dầu khí tài trợ cho việc mở rộng sang năng lượng tái tạo.
Những gì cần theo dõi
Nếu bạn đang cân nhắc PVS, có ba điều cần theo dõi trong các quý tới.
Thứ nhất, biên lợi nhuận gộp. Doanh thu tăng 63% nhưng lợi nhuận không tăng tương ứng là dấu hiệu cần cảnh giác. Nếu biên tiếp tục bị nén, tăng trưởng doanh thu sẽ không chuyển thành giá trị cho cổ đông.
Thứ hai, tiến độ dự án Lô B. Đây là con gà đẻ trứng vàng trong 2-3 năm tới. Bất kỳ sự chậm trễ nào cũng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến kỳ vọng.
Thứ ba, các hợp đồng điện gió mới. Mảng này vẫn còn nhỏ so với dầu khí, nhưng tốc độ ký mới sẽ cho thấy PVS có thực sự trở thành "tay chơi" quốc tế hay chỉ là người tham gia thời vụ.
Tôi không biết giá cổ phiếu PVS sẽ đi về đâu trong 6 tháng tới. Nhưng tôi biết rằng đây là một trong số ít doanh nghiệp Việt Nam có vị thế để hưởng lợi từ cả hai xu hướng năng lượng lớn của thập kỷ này.
Câu hỏi thực sự không phải là liệu PVS có tăng trưởng hay không - backlog đã trả lời điều đó. Câu hỏi là liệu họ có thể biến doanh thu thành lợi nhuận, và biến lợi nhuận thành giá trị bền vững cho cổ đông.