Lợi nhuận tăng 29%. Mảng khoan cốt lõi giảm 17.4% doanh thu. Biên lợi nhuận gộp sụt 42%.
Ba con số này không nên xuất hiện cùng nhau trong một báo cáo tài chính. Nhưng với PVD nửa đầu năm 2025, chúng lại song hành như thể không có gì mâu thuẫn.
Đây là câu chuyện về một công ty đang chuẩn bị cho bữa tiệc lớn, nhưng bữa ăn hiện tại lại được dọn từ tủ lạnh cũ.
Bức tranh hai mặt
+17% — đó là mức tăng năng lực khoan khi PVD đưa giàn PVD IX trở lại hoạt động, nâng tổng số giàn từ 6 lên 7. Giàn PVD VI cũng đã hoạt động trở lại từ 26/4/2025. Trên giấy tờ, đây là tin tốt.
Nhưng hãy nhìn vào những gì đang xảy ra bên trong.
Mảng khoan — trái tim của PVD — chỉ mang về 2.230 tỷ đồng doanh thu, giảm 17.4% so với cùng kỳ. Biên lợi nhuận gộp của mảng này sụt tới 42.1%. Đây không phải là con số của một công ty đang "bùng nổ" như nhiều người kỳ vọng.
Vậy lợi nhuận tăng 29% đến từ đâu?
Câu trả lời nằm ở hai nguồn: mảng dịch vụ giếng khoan bứt phá, và quan trọng hơn — lợi nhuận một lần từ thanh lý tài sản. Nói cách khác, PVD đang bán đồ cũ để làm đẹp sổ sách trong khi chờ đợi nguồn thu mới.
Vị thế độc quyền và cái giá của nó
Tôi không phủ nhận PVD có lợi thế cạnh tranh thực sự. Trong ngành khoan dầu khí Việt Nam, họ gần như là người chơi duy nhất có quy mô đáng kể. Rào cản gia nhập ngành cực kỳ cao — bạn không thể mua một giàn khoan như mua xe máy.
Các nhà thầu quốc tế có thể cạnh tranh, nhưng họ phải đối mặt với chi phí vận hành cao hơn và thiếu lợi thế "sân nhà". Đây là moat thực sự, không phải marketing.
Nhưng moat không có nghĩa là miễn nhiễm với chu kỳ. Giá thuê giàn khoan đang duy trì trên 100.000 USD/ngày — mức cao trong lịch sử. Điều này tốt cho PVD, nhưng cũng có nghĩa là kỳ vọng đã được phản ánh vào giá.
Cổ phiếu đang giao dịch quanh 20.500 đồng, cao hơn mức khuyến nghị 19.450 đồng của các CTCK. Thị trường đang trả tiền cho tương lai, không phải hiện tại.
Câu chuyện thực sự: Chờ đợi công suất
Ngành dầu khí trong nước đang bước vào chu kỳ thuận lợi. Các dự án lớn như Lô B đang được đẩy nhanh tiến độ. Nhu cầu khoan tăng cao trong khi nguồn cung giàn hạn chế.
PVD hiểu điều này và đang chuẩn bị. Việc tái khởi động PVD IX không phải ngẫu nhiên. Họ đang đặt cược rằng khi các giàn hoạt động full công suất trong 2025-2026, đòn bẩy lợi nhuận sẽ rất lớn.
Logic này có cơ sở. Với chi phí cố định cao, mỗi ngày hoạt động thêm của giàn khoan gần như là lợi nhuận thuần. Từ 6 lên 7 giàn không chỉ là tăng 17% năng lực — nó có thể là tăng 30-40% lợi nhuận nếu tất cả đều có hợp đồng.
Nhưng đây là chữ "nếu" rất lớn.
Những gì tôi lo ngại
Điều khiến tôi băn khoăn không phải là triển vọng dài hạn. Đó là chất lượng lợi nhuận ngắn hạn.
Khi một công ty báo lãi tăng 29% nhưng mảng kinh doanh cốt lõi sụt giảm cả doanh thu lẫn biên lợi nhuận, đó là tín hiệu cảnh báo. Lợi nhuận từ thanh lý tài sản không lặp lại. Mảng dịch vụ giếng khoan dù tăng trưởng tốt, vẫn không thể thay thế được mảng khoan về quy mô.
Thêm vào đó, giá cổ phiếu đã chạy trước kỳ vọng. Nếu doanh thu mảng khoan Q3/2025 không phục hồi rõ rệt, hoặc tiến độ hợp đồng của giàn PVD IX chậm hơn dự kiến, thị trường sẽ không tha thứ.
Giá dầu Brent cũng là biến số quan trọng. Dưới 80 USD/thùng, các dự án thượng nguồn có thể bị trì hoãn, kéo theo nhu cầu thuê giàn giảm.
Ai đang nắm giữ?
Thông tin về giao dịch nội bộ và cơ cấu cổ đông không được tiết lộ chi tiết trong các nguồn hiện có. Điều này không nhất thiết là xấu, nhưng cũng không cho phép tôi đánh giá liệu ban lãnh đạo có đang "đặt tiền theo miệng" hay không.
Thanh khoản cổ phiếu được ghi nhận cải thiện rõ rệt tính đến giữa tháng 6/2025. Điều này cho thấy sự quan tâm của thị trường đang tăng — nhưng quan tâm không đồng nghĩa với niềm tin dài hạn.
Bài toán thời điểm
PVD đang ở ngã ba đường thú vị.
Nếu bạn tin vào chu kỳ dầu khí bền vững và khả năng PVD tận dụng công suất mới, đây có thể là cơ hội tích lũy khi thị trường điều chỉnh về vùng giá hợp lý hơn.
Nếu bạn lo ngại về chất lượng lợi nhuận và định giá đã cao, việc chờ đợi xác nhận từ kết quả Q3/2025 là lựa chọn thận trọng hơn.
Tôi không biết giá cổ phiếu sẽ đi về đâu trong 3 tháng tới. Nhưng tôi biết rằng trong ngành này, ai chờ được xác nhận từ doanh thu thực thường trả giá cao hơn, còn ai mua sớm thường phải chịu đựng những quý báo cáo không như ý.
Câu hỏi thực sự: bạn đang mua vì tin vào câu chuyện tăng công suất, hay vì sợ lỡ đợt sóng dầu khí?